1. Bối cảnh ra đời
Thời điểm: Ngay sau Cách mạng tháng Tám 1945, nước ta đối mặt với muôn vàn khó khăn ("ngàn cân treo sợi tóc"): thù trong, giặc ngoài, đói nghèo và mù chữ.
Chủ trương: Chủ tịch Hồ Chí Minh đề nghị tổ chức Tổng tuyển cử càng sớm càng tốt để khẳng định tính pháp lý và sức mạnh của chính quyền mới.
2. Cuộc bầu cử lịch sử (06/01/1946)
Nguyên tắc: Lần đầu tiên người dân Việt Nam thực hiện quyền dân chủ qua: Phổ thông đầu phiếu, Bình đẳng, Trực tiếp và Bỏ phiếu kín.
Quy mô: Diễn ra trên cả nước, bất chấp bom đạn của thực dân Pháp ở miền Nam và sự phá hoại của các thế lực phản động ở miền Bắc.
Kết quả:
Tỷ lệ cử tri đi bầu đạt 89%.
Bầu ra 333 đại biểu Quốc hội khóa I.
Chủ tịch Hồ Chí Minh trúng cử với số phiếu cao nhất (98,4%).
Thành phần đại biểu đa dạng: đầy đủ các tầng lớp (công - nông - binh), dân tộc, tôn giáo và các đảng phái.
3. Ý nghĩa to lớn
Tính chính danh: Khẳng định Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa là hợp pháp, do dân bầu ra, đại diện cho nhân dân về đối nội và đối ngoại.
Sức mạnh đoàn kết: Thể hiện ý chí sắt đá, khát vọng độc lập và lòng tin tuyệt đối của nhân dân vào Đảng và Bác Hồ.
Bước ngoặt dân chủ: Đánh dấu sự chuyển mình từ thân phận nô lệ thành người làm chủ đất nước.
